Dr. Gamini Kariyawasam

සිනිමාව දිග් විජය කළ එච්.ඩී.ප්‍රේමරත්න. – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. එච්.ඩී.ප්‍රේමරත්න-හපුආරච්චිගේ දොන් ප්‍රේමරත්න – දිවි සිනිමාවෙන් නික්ම ගොස් මෙම දෙසැම්බර් 26 වන දිනට 18 වසරක් සපිරේ. හෙතෙම  කැලණිය ගුරුකුල විද්‍යාලයේ එකම පන්තියේ මා සමග එකට සිප් සතර හැදෑරීය. ඔහු පිළිබදව මෙවන් සටහනක් තැබීම කෙරෙහි මා සිත් නිරායාසයෙන් ම යොමුවූයේ ,හෙතෙම මගේ පාසල් මිතුරෙක්වූ නිසාම නොවේ.  ඔහු වෙතින් ලංකේය සිනිමාවට ඉටුවූ අනල්පවූ මෙහෙවර ඇගයීම උදෙසාය.ගුරුකුලයේ  මාලණී ෆොන්සේකා ,විමල් කුමාර් ද කොස්තා, පතිරාජ දයානන්ඳ ,ඩොනල්ඩ් කරුණාරත්න වන් සිංහල සිනිමාව එකළු කළ ශිල්පීන් එච්.ඩී.ප්‍රේමරත්න සිනිමා වේදියාගේ සමකාලීන සගයන්ය. එච්.ඩී. ප්‍රේමරත්නයන් කදුළු අතරින් සිනාසුනු කලාකරුවෙකි. 1944 ජනවාරි 27  දින ප්‍රේමරත්න ජන්ම ලාභය ලබන්නේ වත්තල තෙලගපාත ගම් පියසෙ හිය. එච්.ඩී. එලෝසිඤ්ඤෝ සහ ඩබ්.කේ. මැඩ්ලින් නෝනා  ඔහු දෙමාපියන්ය. කුඩා විය ගුරුකුල විදුහලට සමු දෙන  ඔහු උසස් අධ්‍යාපනය සදහා පිවිසෙන්නේ මරදාන ශ්‍රීලංකා විද්‍යාලය වෙතය.උසස්පෙළ  සමත්වීමෙන් පසුව හේ ,සිය ප්‍රථම වෘත්තීය දිවිය ටයිම්ස් පත්තර කන්තෝරුවෙන් ආරම්භ කරයි. විවාහ දිනයේ  එච්.ඩී ,සිය භාර්යාව පද්මිණි,දෙදරුවන් වන රේඛා දිලානි සහ රංග ...

Read More →

ගුවන් විදුලියේ ඉපැරණි ගී විසිතුරු – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. ඔබ මනස අදින් දශක හත අටකට එහා යුගයක් වෙත යොමු කරවමින් මෙම ලිපිය අරඹන්නට අදහස් කළෙමි.එවකට ඇනලොග් හෝ ඩිජිටල් තාක්ෂණීය සන්නිවේදනය දිවයිනට පිවිස නොතිබිණි. ගම සහ නගරය අතර එකම සම්බන්ධීකාරකයා වූයේ තැපැල්කරුය. ගමට රට තොට තොරතුරු ගෙන ඒම පුවත්පතින් ඉටුවිය. හේන දෙසින් ඇසුණු පැල් කවිය, කමතෙන් නැගුනු කමත් කවිය ඔබ හදවතට මුසු කලේ තීව්‍රර චමත්කාරයකි. රෑ මැදියමේ මහ මඟ ගමන් ගත් ගැල්කරුවන් විසින් ඔවුන්ගේ පාළුව මකා ගන්නට ගැයූ කරත්ත සීපද මාලාවන් ද පාළු රාත්‍රියේ ගම් වැස්සන්ට කිසියම් වින්දනයක් ලබා දුන් බව හැඟේ. පාසල් දරුවකු ගොම්මන් වැටෙන යාමයේ සිය නිවසේ පිලේ සිට හඬ නගා තෙපලූ ගුත්තිල කාව්‍යයේ, ලෝවැඩ සඟරාවේ ලයාන්විත ගායන රිද්මය ගැමි දිවියට සමීප කළේ කිසියම් වින්දනයකි. ගමේ පන්සලෙන් නික්මී බැතිබර කවි බණ ඔබ සිත්හි නිසගයෙන්ම පිහිටි සදහම් සිතුවිලි තීව්‍ර කළා නිසැක. ගම් දනවුහි එවකට යොවුන් වියෙහි පසුවූ ඔබගේ රස භාවයන් පුබුදන්නට ඉවහල් වූයේ ගමේ පන්සලේ නැටුමින්, ගැයුමින් සැදි පෙරහර ...

Read More →

ශ්‍රී ලංකාවේ ගුවන්විදුලි සේවය ආරම්භ වී ‍මේ මස 16 දිනට 98 වසරක් සපිරේ. – By Gamini Kariyawasam 2025 දී ශතක පුර්ණය වෙත                   පියනගන –                        ජාතික ගුවන්විදුලිය.   1920 සිට  ලංකා ගුවන්විදුලි සංගමය  විකාශන සම්ප්‍රේෂණය කිරීම පිණිස මෙරට පර්යේෂණයන්හී නියැළී සිටියහ. ගුග්ලිමෝ මාකෝනි ගුවන්විදුලි තරංග මාලා හඳුනාගෙන දශක දෙකක් යාමට මත්තෙන්, එනම් 1925 දෙසැම්බර් 16 වන දින මෙරට ගුවන්විදුලි ප්‍රචාරක කටයුතු ආරම්භ කිරීමට තරම් ශ්‍රී ලංකාව කාර්යශුර වූවාය.බ්‍රිතාන්‍යයෙහි ගුවන්විදුලි විකාශනය 1922 දී ආරම්භ විය.ලංකාවට සමගාමීව  ජපානය සහ  පේරු  රාජ්‍යයෙහි නිත්‍ය ගුවන්විදුලි විකාශනය ආරම්භ කරන ලදී. ගුග්ලිමෝ මාකෝනි තමා නිපදවූ මුල්ම ගුවන්විදුලි යන්ත්‍රය සමග. එවකට මෙරට ආණ්ඩුකාර ධුරය හෙබවූ ශ්‍රීමත් හියූ ක්ලිෆඩ් මහතා, මධ්‍යම විදුලි සංදේශ කාර්යාලයේ තනන ලද විකාශන මැදිරියක සිට කළ කතාව ඇතුළත් විකාශනය මෙරට ප්‍රචාරය වූ ප්‍රථම ගුවන්විදුලි වැඩසටහන ලෙස සැළකේ පැය කීපයකට සීමා වූ මුල්ම ගුවන්විදුලියේ වැඩසටහන් බටහිර ...

Read More →

ටවර් හෝල් රඟහල පදනම් දිනය – දෙසැම්බර් 16 – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. ‘ජාතික රංගකලාව පෝෂණය නොකරන, දිරි නොගන්වන ජාතිය මියැදෙයි’ -බර්ටෝල් බ්‍රෙස්ට් බර්ටෝල් බ්‍රෙස්ට්ගේ මෙම ප්‍රකාශය මැනවින් පසක් කරගෙන සිටි යුග පුරුෂයෙක් 1978 නිදහස් සමරු සතියේ අග්‍රාමාත්‍ය ධුරයට පත් වෙයි. හේ  කවරෙක්ද යත් , රණසිංහ ප්‍රේමදාස ශ්‍රීමතානන්ය. දැයේ මුල්ම රඟහල ටවර් ශාලාවත්, ඒ හා සබැඳුණු ඉපැරැණි, ජාතික මෙන් ම ඓතිහාසික වටිනාකමක් ඇති එල්ෆින්ස්ටන් රඟහලත්, දැය සතු කරලන්නට එතුමා පෙරමුණ ගන්නේ, ජාතික රංග කලාවන්ගේ අභිනන්දනය උදෙසා වූ පුළුල් සැලැස්මක් සිතින් දරාගෙනය. එම උදාර අරමුණු ප්‍රායෝගික තලයකට ගෙන ඒම පිණිස එතුමා මුලින්ම 1978 මාර්තු 15 වන දින ටවර් රඟහල රජයට පවරා ගැනීමට පියවර ගති. එම වසරේ ම ඔක්තෝබර් 19 දින සුවිශේෂී පනතක් මඟින් ටවර් හෝල් රඟහල පදනම ස්ථාපනය කළේ එහි සියලුම ප්‍රවර්ධන සහ සුරක්ෂණ කාර්යභාරය පදනම වෙත පවරා දෙමිනි. ටවර් රඟහල පදනම පනත ප්‍රකාරව එහි ප්‍රථම සභාපතිවරයා ලෙසින් සුවිසල් සේවාවක් සැලසීමට ද හිටපු අග්‍රාමාත්‍ය ශ්‍රීමත් රණසිංහ ප්‍රේමදාස මැතිඳුන්ට අවස්ථාව සැලසිණි. ටවර් ...

Read More →

ළමා ලොව එකළු කළ ගුවන්විදුලියේ හද මාමා 60 වන විය සපුරයි . – By Gamini Kariyawasam ආදරේ ඇයි පොඩි හඳ මාමේ – ඔබට මෙතරම් දරුවෝ කිරියි පැණියි මට ගෙනැවිත් දෙන්කෝ..හීන් සැරේ හඳ මාමේ ගී කියා ඔබටයි අමතන්නේ…මේ පුංචි නංගා ඔබගේ චන්ද්‍රා කබ්රාල් චන්ද්‍රා කබ්රාල් දෝනියගේ මියුරු සරින් ගුවන් තරංගයන්ට මුසුවූ තත් ගීතය , බාල, තරුණ, සැදෑ  යන ඕනෑම වයස් පරතරයක දිවි ගෙවන පුද්ගලයෙක් තුළ වුවද රාව ප්‍රතිරාව නංවන සුළු,මතකයේ සදා රැදී පවතින්නකි . සද ගුවන් තලයේ මෝදු වන්නේ ,  සුදු සුමුදු කිරණින් මුළු මහත් පරිසරය   පහන් කරමිනි. ගත සෞම්‍ය සිහිලස ගල්වමිනි.සිත් සතන් චමත්කාරයෙන්   ප්‍රභාශ්වර කරමිනි.  දිවියට මෙවන්සො ම්නසක් ලැබ  දෙමින් , සිය ගෙමිදුලට  පායා එන පුන්   සද ,දරුවන් දකින්නේ  , තම ජීවිතයට  බෙහෙවින් ම සමීප,  ලබැදි සජීවී හද මාමා විලසිනි. හද මාමා යන  අර්ථ පුර්ණ සොදුරු  නාමයක්, තේමාව  ලෙස යොදා ගනිමින්, හද මාමා  ළමා වැඩසටහන 1963 දෙසැම්බර් මස 14 වන දින සැදෑ යාමයේ  මුල් වරට ගුවන් විදුලියේ වෙළද සේවය ඔස්සේ  විකාශනයට පත්  විය. ගුවන්විදුලියේ හද මාමා   සිය දිවියේ 60 වන  පරිනත ඉසව්වට සමීපවන  මෙම  සුවිශේෂී අවස්ථාව තේමා කර ගෙන ලියැවෙන මෙම ලිපිය,  ළමා දිවි පෙවෙත එකළු කරමින්  හදමාමා පැමිණි ගමන් මග විමසා බැලීමේ ප්‍රයත්නයක් ලෙසින් ...

Read More →

යුග යුග වින්දනීය ගී උල්පත – සරත් විමලවීර අනුස්මරණය. – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. මුළු මහත් ජාතියේම ළමා පරපුර නිවැරදිව සිතන්නට, ඔවුන් මනස  පුබුදාලන්නට “හිතන්නකෝ අයියේ …” ආදරේ ඇයි  පොඩි හද මාමේ…” වන් හරවත් ගී සමුදායක්  දැයට දායාද කළ, ආනන්ද සරත් විමලවීර ශුරීන් දැයෙන් සමු ගෙන මෙම දෙසැම්බර  11 වෙනි දිනට 30 වසරක් සපිරේ.ආනන්ද සරත් විමලවීර ශුරීන් අභාවප්‍රාප්තවුයේ ,1993  වසරේ දෙසැම්බර් 11 වන දිනය. සරත් ආනන්ද  විමලවීර ශුරීන් ,1927 නොවැම්බර් 27 වැනි දින ජන්ම ලාභය ලබන්නේ  කඩුවෙල හංවැල්ලේ  ග්‍රාමයේදීය.කැළණිය ගුරුකුල විද්‍යාලයෙන් ප්‍රාථමික අධ්‍යාපනය ලබන සරත් විමලවීරයන් ස්වකීය ද්වීතියික අධ්‍යාපනය ලැබීමට යොමු වන්නේ  කොළඹ ආනන්ද විදුහල වෙතය. ඔහු 1948 වසරේදී හාපුරා  සිය වෘත්තීය ජීවනය  අරඹන්නේ ලේක්හවුස් ආයතනයෙහි භාෂා පරිවර්තකයෙක් ලෙසිනි.හේ 1951 නොවැම්බර්  07 දින ගුවන්විදුලියේ  නිවේදකයෙක් ලෙස පත්වේ.ඔහු විවාහ ප්‍රාප්ත වන්නේ,මාලණී ධනවලවිතාන සමගය.ඔවුනගේ විවාහ මංගල්‍යයේ දෙවන මනාලයා වුයේ,ඔහුග සමකාලීන නිවේදකයෙක්වූ කරුණාරත්න අබේසේකර මහතාය. තම  එකම පුත් ජනක රිය අනතුරකින් අකාලයේ මිය යාම නිසා , සරත් සිය අභාවය දක්වා  දිවිය ගත කලේ මහත් කනස්සල්ලෙනි. විවාහ මංගල්‍යය චායා රූපයේ,වම් පස දෙවන  මනාලයා ලෙස පෙනී සිටින්නේ කරුණාරත්න  අබේසේකරයන්ය. ඔහුගේ සහජ නිපුණතා විමසා බැලීමේදී ,ගුවන්විදුලි ළමා ගීත සාහිත්‍යයක් නිර්මාණය කිරීමෙහිලා ...

Read More →

ගිරි කුළු මහිම. – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. 11 වන දිනට යෙදෙන   ජාත්‍යන්තර කදුකර දිනය නිමිත්තෙන් තබන සටහනකි . වසරේදී එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ මහා මණ්ඩලය විසින් , සෑම වසරකම දෙසැම්බර් 11 වන දින ජාත්‍යන්තර කදුකර දිනය ලෙස ප්‍රකාශයට පත්කරනු ලැබිණි. ජාත්‍යන්තර කදුකර දිනය සංකේතවත් කිරීම උදෙසා සුවිශේශී ලාංඡනයක්ද නිර්මිතය. එකිනෙක හා යාවූ කළු පැහැ ත්‍රීකෝණ තුනකින්, කදු වැටී සංකේතවත් වන අතර ,පළමු කදු සිරස නීල දියමන්තිය පිරිසිදු දිය උල්පත් සංකේතවත් කරයි.දෙවැනි කදු සිරස තැබිලි පැහැය බල ශක්තිය සහ ඛනිජ සම්පත් නියෝජනය කෙරේ. තෙවන කදු වැටියේ කොල පැහැය අහර සහ සමතුලිත දේශගුණයක් සපත කරවයි. මෙම දිනය සැමරීම පිණිස එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය මගින් කඳුවැටිවල තිරසාර සංවර්ධනය උදෙසා, වසරින් වසර කිසියම් නව තේමාවක් ප්‍රකාශයට පත් කිරීම ද සම්ප්‍රදායක් ව පවතී. “කඳුකර පරිසර පද්ධති ප්‍රතිෂ්ඨාපනය කිරීම” යන්න 2023 වසරේ ජාත්‍යන්තර කදුවැටි දින තේමාව ලෙසින් ප්‍රකාශිතය. විවිධ මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් නිසා කදු මතුපිට වන වැස්ම විනාශයට පත් වීමෙන්, ගෝලීය උෂ්ණත්වය ඉහළ යාමේ ප්‍රවණතාවක් මතුවේ. මෙමගින් අහිතකර ...

Read More →

පරිකල්පනයෙන් හා මානව භක්තියෙන් පිරිපුන් ලීල් ගුණසේකර – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. දෙසැම්බර් 09 වන දින සිය 91 වන ජන්ම දිනය සමරණ ලීල් ගුණසේකර ශුරීන්ගේ දිවි මං තලාවේ පියසටහන් ආවර්ජණයට බඳුන් කෙරෙන විශේෂ සටහනකි. විසිවන සියවස මැද භාගයේදී  පළාත් නවයේ පරිපාලනය  දිසාපති නිලය  දැරූ සිවිල් සේවකයන් නව දෙනෙකු වෙත පැවරී පැවතිණි. ඒ යුගයේ  රජරට අගනුවර වූ අනුරාධපුරයෙහි මහා දිසාපති ධුරය හොබවන ලද්දේ  ලීල් ගුණසේකර මහතාය. යොවුන් , කඩවසම් දිසාපති වරයා , තම ජීප් රිය  කලාවැව බැම්ම දිගේ පදවාගෙන යමින් සිටියදී , දිය රෙද්දෙන් සැරසී සුරූපී  ගැමි ළදක් වැවේ නිල් දියේ තනිවම නාමින් සිටිනු ඔහු නෙත් ගැටිණි. එම දසුන  තරුණ නිලධාරියාගේ සිත කුල්මත් කරනා සුළු විය.  තාරුණ්‍යයේ  හදවත නිපන්  ස්වභාවික ආවේගය පාලනය කර ගැනීමට හේ  සමත් විය, පරිපාලකයාගේ පරිකල්පන ශක්තිය පුබුදුවා ලීමට මෙම දසුන සමත්වූ සෙයකි. අපුර්ව කාව්‍යමය සංකල්පනාවක්  ඔහු සිය දින පොතේ  සටහන් කළේය. පනහ හැට  දශකයන්හී  සිවිල් සේවා සංස්කෘතියේ පැහැදිලි වෙනසක් ඇති කිරීමට පුරෝගාමීවූ නව සිවිල් සේවකයන් අතරෙන් ලීල් ගුනසේකරයන්ට ප්‍රමුඛස්ථානයක් හිමිවේ.ලංකා සිවිල් සේවයේ පැරණි බළකාය ඉංග්‍රීසි පන්නයෙහි ගැලී සිටියහ. කථාව,ලිවීම කලේ ඉංග්‍රීසි බසිනි.ඔවුහු නිති  ඇසුරු කලේ ඉහල පැලැන්තියේ පුද්ගලයින්ය. පැරණි සිවිල් සේවකයින්  පොදු ...

Read More →

ගීත සාහිත්‍ය ප්‍රභාශ්වර කළ සෞන්දර්යවේදියාණෝ. – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම් සසර වසන තුරු, රන් දහදිය බිංදු බිංදු , නිවහල් සිතුවිලි, උඩගු ලියන් ගොතා බදින, නීල  වරල නිල් චාමර පවන් සලන්නී, එගොඩහ යන්නෝ, අවසන් ලියුමයි වන්, අර්ථ පුර්ණ ,අපුර්ව ගීත දාමයකින් සිංහල  සංගීත වංශය එකළු  කළ, ගීත නිබන්ධකයෙක් පන්හිද සදා නිහඩව ගොස්  අගෝස්තු 1 දිනට 35 වසරක්  සපිරිණි මෙම දෙසැම්බර් 07 වන දින ඔහුගේ 95 වන ජන්ම සංවත්සරය යෙදී ඇත. ගුවන්විදුලි මහගෙදර අපහා එකට සේවය කළ,එවකට අප කව්රුත් ඩෝලේ නමින් ඇමැතූ   හේ   ඩෝල්ටන් අල්විස් ශුරීන්ය.වචනයේ පරිසමාප්ත අර්ථයෙන් ම  අවිහිංසක ,නිහතමානී මෙම සොදුරු මිනිසා පිළිබදව,මෙම ජන්ම සංවත්සර දිනයේදී  සැමරුම් සටහනක් තබමින් කෘතවීදීත්වය දැක්වීම අප සතු පරම යුතුකමක්  සේ හැගේ. දේවගේ දොන් රිචඩ් ඩෝල්ටන් අල්විස්, උපත ලබන්නේ වර්ෂ 1928 දෙසැම්බර් 07 වනදා බෙන්තර පිටිසර ගම් පියසකය. පසුව සිදාදියට එන හෙතෙම, දෙමටගොඩ අනුරුද්ධ විදුහලෙන් සහ කොළඹ ආනන්ද විද්‍යාලයෙන්ද අධ්‍යාපනය හදාරයි. අනතුරුව රජයේ ලලිත කලායතනයදී චිත්‍ර කර්මය හැදෑරීමට ඔහු යොමු වෙයි.ඒ අතර බොරැල්ල තරුණ බෞද්ධ සමිති පුස්‌තකාලයේ පුස්‌තකාලයාධිපති ලෙස  ...

Read More →

අමරදේව ශුරීන්ගේ 96 වන ගුණානුස්මරණය දෙසැම්බර් 05 වන දිනට යෙදේ . – By ආචාර්ය ගාමිණී කාරියවසම්. දේශීයේ සංගීත ක්‍ෂේත්‍රය දිග් විජය කළ ,හෙළ ගීත අඹරේ සදා දිදුළන මහා පහන් ටැඹ පණ්ඩිත් අමරදේව ශුරින්ගේ 96 වන ජන්ම සංවත්සරය දෙසැම්බර් 05 වන දිනට යෙදේ . අඩ සියවසකට අධික කාලයක්  ගායන මාධුර්යයෙන් , වාද්‍ය  මිහිරියාවෙන්  මෙන්ම අරුත් බර , නිර්මාණශීලී පද සංයෝජනයෙන් රසික මනෝභාවයන් උද්දීපනය කළ ඔහු සිය සංගීත දිවිය ආරම්භ කලේ වයලීන් වාදකයෙකු ලෙසිණි . වඩු කාර්මිකයෙකු වූ වන්නකුවත්තවඩුගේ දොන්  ජිනෝරිස් පෙරේරා සහ ඔහුගේ භාර්යාව වූ බලපුවාවඩුගේ මැගී වෙස්ලියානා මෙන්ඩිස් දෙමහල්ලන්ගේ බාල පුතනුවන් ලෙසින් ,වන්නකුවත්ත වඩුගේ දොන් ඇල්බට් පෙරේරා   (අමරදේව )  ජන්ම ලාභය ලබන්නේ 1927 දෙසැම්බර් මස 05 වැනිදාය. ඒ මොරටුවේ කොරලවැල්ල නම්  ගම්පියසෙහිය.ඔහු හැදී වැඩුනේ   සහෝදරයන් හතර දෙනෙකු සහ සහෝදරියන් දෙදෙනෙකු ගේ ඇසුරෙහිය.  ඇල්බට්ගේ වැඩිමහල් සහෝදරයා වූ ඩබ්ලිව්. ඩී. චාල්ස් පෙරේරා සංගීතය ප්‍රගුණ කළ අයෙකි..ඔහු ඇසුරින්,කුඩා ඇල්බට්සරිගම අත්පොත් තැබීය. ඔහුගේ පියා ,ජිනෝරිස්  වඩු බාස් උන්නැහේත් වයලින් වාදනයට සමතෙක්. මෙතෝදිස්ත බැතිමතියක් වු මව  මෙතෝදිස්ත පල්ලියේ ලයාන්විතව ගීතිකා ගායනා කළ කාන්තාවකි .මෙම සංකලනය ,කුඩා අවදියේ ...

Read More →